معماری سازمانی

در سازمان‌های امروزی که اغلب دارای ابعاد و ساختارهای پیچیده و از نظر فیزیکی توزیع شده هستند تنها ذکر اینکه چه کارهایی باید توسط چه کسانی (شرح وظایف) انجام شود کافی نیست، بلکه فرآیندها، داده‌ها، اهداف و نقش افرادی که در سازمان انجام وظیفه می‌کنند باید با اهداف و راهبردهای سازمان که در قالب برنامه‌ریزی راهبردی ارائه می‌شوند، هم‌خوانی داشته باشد. چنین امری مستلزم آن است که سازمان دارای یک نقشه از تمام ابعاد خود باشد تا بتواند با استفاده از این نقشه، روابط بین ابعاد سازمان را درک نموده و در صورت نیاز با تغییرات هماهنگ نماید. این نقشه از سازمان، که حاوی اطلاعات افراد، فرآیندها، مکان‌ها و دیگر ابعاد و خصوصیات سازمان است، معماری سازمانی نامیده می‌شود. مولفه‌های چارچوب معماری آبی‌نگار شامل موارد زیر است:

EA-1

  • معماری کسب و کار: شناسایی فرصت‌های کاربرد فناوری اطلاعات با انتخاب مدل کسب و کاری که چشم‌انداز و اهداف سازمان را برآورده سازد.
  • معماری داده: تعریف این که چگونه داده‌های مورد نیاز برای انجام کسب و کار نگهداری و ارایه شوند.
  • معماری نرم‌افزارهای کاربردی: تعریف این که چگونه نرم‌افزارهای کاربردی از انجام کارکردهای مورد نیاز کسب و کار پشتیبانی می‌کنند.
  • معماری فنی: تعریف این که چگونه فناوری اطلاعات سازمان شکل بگیرد و رابطه بین داده و کارکرد را برای انجام کسب و کار برقرار کند.

چارچوب معماری سازمانی آبی‌نگار در شکل زیر نشان داده شده است:

EA2

  • جهت‌گیری معماری سازمان: توسعه چارچوب، مولفه‌های استاندارد و اصول معماری
  • معماری وضع موجود: برقراری معماری وضع موجود برای هر مولفه‌ی معماری سازمان و توسعه مخزن برای معماری فعلی سازمان
  • مدل و استاندارد مرجع: ارایه مدل‌ها و استانداردهای مرجع برای طراحی معماری فناوری سازمان
  • معماری وضع آتی: توسعه چارچوب مطلوب معماری سازمان و اصول و مولفه‌های آن
  • سیستم مدیریت: برقراری سازمان، فرایند و رویه‌های مدیریتی برای استفاده و مدیریت معماری سازمانی
  • برنامه: تهیه برنامه اجرایی برای گسترش و پیشرفته‌سازی معماری سازمان